Realizacja przez Gminę Jarocin projektu pn. „Rozwój systemu zieleni miejskiej w Jarocinie  obejmujący parki, skwery i zieleń przyuliczną” to tylko pierwszy krok w procesie rewitalizacji Gminy. Zakończenie projektu poprawi komfort życia mieszkańców zapewniając łatwiejszy dostęp do poszczególnych składników zieleni, którego zagospodarowanie będzie służyło społeczności lokalnej.

Trafnym, jednak wydaje się stwierdzenie, iż wydatki na infrastrukturę to tylko narzędzie, prawdziwa rewitalizacja zaczyna się wówczas, gdy w inwestycję włączą się mieszkańcy. To oni będą  podejmować swoje aktywności, przyczyniając się do ożywienia danej przestrzeni gminy. Samorząd lokalny odpowiedzialny za kształtowanie społeczeństwa obywatelskiego chce odwołać się do świadomości mieszkańców poprzez kreowanie swojego rodzaju „Genius loci”. Tylko w taki sposób możliwe jest zaprojektowanie przestrzeni, z którą społeczność będzie się utożsamiać i postrzegać przez pryzmat wartościowego lokalnie miejsca. Jeszcze w trakcie realizacji twardych inwestycji trzeba zacząć edukować mieszkańców, zmierzać do sytuacji, w której parki nie będą pełniły tylko funkcji estetycznych, ale także edukacyjne, historyczne czy kulturowe.

Osiągnięcie wyżej wymienionego celu wydaje się dużym wyzwaniem stojącym przed całym zespołem uczestniczącym w projekcie. Promocja systemu zieleni w Jarocinie może odbywać się poprzez kreowanie jego unikalnej marki. Taki proces jest możliwy poprzez zastosowanie narzędzi GIS, które z jednej strony będą realizować wymagania formalne dofinansowanego projektu polegające na akcji informacyjnej całego przedsięwzięcia, z drugiej strony pozwolą kreować proces rewitalizacji oraz uzyskiwać wzrost świadomości ekologicznej mieszkańców.

QGIS umożliwia przedstawienie w sposób ciekawy podejmowanej problematyki. Szeroki wachlarz funkcji jakie daje program QGIS pozwala w przejrzysty, graficzny sposób dotrzeć do dużej liczby osób, nie tylko mieszkańców ale również turystów czy wszystkich osób zainteresowanych projektem.

QGIS posiada narzędzia partycypacji społecznej lub narzędzia, które umożliwiają włączenie mieszkańców w projektowanie. Tymi narzędziami są m.in. DIVI czy Lizmap. Włodarze Jarocina chcą stworzyć aplikację mobilną o tematyce ekologiczno-przyrodniczej dedykowanej dla Parku Radolińskich w Jarocinie. Park Radolińskich jest zabytkowym parkiem o wysokich walorach historycznych oraz krajobrazowych, w którym od kilku lat trwa proces rewitalizacji oraz rewaloryzacji całego założenia pałacowo-parkowego. Bogactwo przyrodnicze jakie znajduje się w tym parku może zostać przedstawione w sposób ciekawy i przyjazny dla zwykłego człowieka.

Aplikacja udostępniona w formie ogólnodostępnej i bezpłatnej przyczyni się do pogłębienia wiedzy przyrodniczej jak i historycznej.

Naniesienie na mapę lokalizacji 15 drzew pomnikowych (ustanowionych uchwałą Nr LVIII/600/2017 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 13 września 2017 r. w sprawie ustanowienia pomników przyrody, zmienioną uchwałą Nr LXVII/669/2017 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia z dnia 28 grudnia 2017 r. w sprawie zmiany uchwały w sprawie ustanowienia pomników przyrody) z przypisanym patronem pozwoli poznać historię parku. Dzięki takiej mapie możliwe będzie zaplanowanie spaceru, odnalezienie okazałych gatunków drzew i krzewów, a także poznanie szczegółowo sylwetki patrona danego drzewa. Patronami są osoby związane z tym parkiem, o których na pewno pamiętają nasi dziadkowie. Także przedstawienie im takiej wizualizacji może stać się również początkiem ciekawych rozmów i wspomnień w domowym zaciszu.  QGIS pomoże także najmłodszym, nauczyciele przyrody w oparciu o przygotowane materiały będą mogli przeprowadzić zajęcia w plenerze rozwijając zainteresowania uczniów w ciekawszej formie.

Mapa pomników przyrody w Parku Radolińskich w Jarocinie wraz z lokalizacją występowania  

Park Radolińskich jest również miejscem występowania ptaków, ssaków oraz innych zwierząt. Na potrzeby projektu przygotowane zostały analizy dla Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska, które były punktem wyjścia do prowadzenia jakichkolwiek działań inwestycyjnych. Teraz te analizy chcemy  udostępnić mieszkańcom. Analizy przygotowane w QGIS charakteryzują się dużą czytelnością. Analizy pozwalają na tworzenie czytelnych i bardzo ciekawych map, nawet dla osób nie orientujących się w tematyce przyrodniczej. Mamy nadzieję, że dzięki odpowiedniej kompozycji wydruku i zaproponowanej estetyce uda nam się dotrzeć do dużego grona odbiorców. Na mapach możemy znaleźć zasięg występowania różnych gatunków zwierząt, wiek drzew ich wielkość.

Mapa występowania dębów szypułkowych jako pomników przyrody w Parku Radolińskich w Jarocinie

Mapa występowania gawrona w Parku Radolińskich w Jarocinie

Park im. Majora Zbigniewa hr. Ostroróg-Gorzeńskiego ma stać się przestrzenią do prowadzenia edukacji przyrodniczej, historycznej, ale i kompozycyjnej. Stąd w parku duża bioróżnorodność w nasadzonej roślinności, pojawiły się tablice informacyjne, elementy z opisami historycznymi i tablice przypominające miejsce i daty powstańczych bitew, w których uczestniczyli jarociniacy. Gmina Jarocin na tym nie poprzestała wszystkie te elementy wprowadziła również w technologii QGIS, aby jeszcze bardziej promować to miejsce i edukować mieszkańców. Jednocześnie ucząc ich historii naszej „małej ojczyzny”.

Mapa rzeźb powstańców wielkopolskich w parku im. majora Zbigniewa hr. Ostroróg-Gorzeńskiego

 

Autorzy: Anita Szymańska i Tomasz Ratajczak

Artykuł powstał we współpracy z firmą GIS Support, która oferuje szkolenia z QGIS. 

Podziel się!